W skrócie
- W listopadzie na niebie widoczne są roje Taurydów Południowych i Północnych Taurydów, które charakteryzują się bardzo jasnymi bolidami.
- Maksimum aktywności Taurydów Południowych przypada na noc z 4 na 5 listopada, natomiast Taurydy Północne swoje maksimum osiągną około 12 listopada 2026 roku.
- Hipotezy naukowe sugerują związek kompleksu Taurydów z kometą 2P/Enckego oraz z katastrofą tunguską.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Jesienne Taurydy są wyjątkowo jasne
Reputacja Taurydów bierze się z pojedynczych, wyjątkowo jasnych zjawisk. Bolidem nazywa się meteor, który może dorównać jasnością Wenus, a czasem nawet ją przewyższyć. Meteor to zjawisko świetlne, które widzimy, gdy drobina pyłu lub skalny okruch wpada w atmosferę, przy czym sam okruch nazywa się meteoroidem.
Taurydy wchodzą w atmosferę z prędkością około 27 km/s, a Taurydy Północne osiągają około 29 km/s. To stosunkowo mało na tle listopadowych Leonidów, które osiągają około 71 km/s. O jasności decyduje głównie masa drobiny, bo przy tej samej prędkości większy okruch niesie więcej energii. Taurydy są nieco większe niż Perseidy czy Leonidy. Kiedy rozpadają się w atmosferze, ich jasność może na krótko gwałtownie wzrosnąć. Czasem pojawiają się już na przełomie października i listopada, a wyjątkowo jasne bolidy zaobserwowane 31 października są potocznie nazywane halloweenowymi kulami ognia.
Taurydy 2026. Kiedy jest maksimum rojów meteorów?
Maksimum Taurydów Południowych przypada w noc z 4 na 5 listopada. Tydzień później, około 12 listopada, maksimum osiągną Taurydy Północne, choć ich podwyższona aktywność może utrzymać się przez kilka nocy. NASA podaje orientacyjnie około pięciu do dziesięciu meteorów na godzinę dla każdego roju w idealnych warunkach. Żeby zwiększyć swoje szanse na obserwację, warto wybrać miejsce z ciemnym niebem i ograniczonym zanieczyszczeniem sztucznym światłem. Kolejne obserwacje umożliwią Leonidy 2026, które rozbłysną na niebie po północy z 17 na 18 listopada.
Taurydy należą do kompleksu związanego z kometą 2P/Enckego, a ich nazwy odnoszą się do dwóch obszarów w gwiazdozbiorze Byka, z których meteory zdają się wylatywać. To miejsce nazywamy radiantem.
Taurydy a katastrofa tunguska i zagrożenie dla Ziemi
Według jednej z hipotez Taurydy i kometa 2P/Enckego są pozostałościami po rozpadzie większej komety, do którego doszło ok. 30-40 tys. lat temu. Ziemia dwa razy w roku napotyka te okruchy na swojej drodze: w listopadzie i w czerwcu. Letnie Beta Taurydy jednak nie są zbyt widowiskowe, bo pojawiają się w dzień, przez co są praktycznie niewidoczne gołym okiem.
Właśnie 30 czerwca 1908 r. nad Syberią eksplodował tajemniczy obiekt kosmiczny, a powstała fala uderzeniowa powaliła drzewa na 2 tys. km2. Astronomowie powiązali katastrofę tunguską z Beta Taurydami. Naukowcy wskazują, że w kompleksie Taurydów wciąż znajdują się też większe kosmiczne ciała, z którymi zderzenie byłoby odczuwalne w skali kontynentu.
Gdzie i kiedy obserwować Taurydy 2026 w Polsce?
Obserwowanie nocnego nieba warto zacząć późnym wieczorem lub w okolicy północy, kiedy Byk będzie wysoko nad horyzontem. Nów przypada na 9 listopada, więc światło księżyca nie utrudni znacząco obserwacji. Najlepiej wybrać miejsce, z którego nic nie zasłoni nieba, z dala od źródeł sztucznego światła. Warto też dać oczom ok. 30 minut na adaptację do ciemności i w tym czasie unikać też patrzenia w ekran telefonu.
Źródła: ciekawi.hub.pl, ondatravel.pl, naukawpolsce.pl
