W skrócie
- Krab wełnistoręki, obecny w Polsce od prawie stu lat, rozpoznawany jest po charakterystycznych, owłosionych szczypcach i wykazuje szerokie preferencje żywieniowe, chociaż jego ekspansję ogranicza potrzeba występowania odpowiedniego zasolenia wód.
- Pochodzący ze wschodniej Azji skorupiak po raz pierwszy odnotowany został w 1928 roku w rejonie Zalewu Szczecińskiego, gdzie najpewniej przybył wraz z wodami balastowymi jednostek pływających.
- Gatunek ten jest uznawany za średnio inwazyjny, ponieważ powoduje erozję brzegów, uszkadza sprzęt rybacki oraz przenosi dżumę raczą, która zagraża rodzimym populacjom raków.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Krab wełnistoręki przywędrował do Polski z Azji
Pierwsze stwierdzenia kraba wełnistorękiego (Eriocheir sinensis) na obszarze dzisiejszej Polski pochodzą z 1928 roku z rejonu Zalewu Szczecińskiego, gdzie obecnie jest najczęściej spotykany. Ten skorupiak pochodzi ze wschodniej Azji, a w Europie po raz pierwszy odnotowano jego obecność w niemieckiej rzece Aller, dopływie Wezery. Prawdopodobnie trafił tam w wodach balastowych statków, ponieważ gdy statek nabiera wody dla utrzymania stateczności, mogą trafić tam również organizmy, które następnie lądują w nowym środowisku.
Rozpoznanie dorosłego osobnika jest dość proste, a ułatwiają to szczypce porośnięte gęstą szczeciną. To właśnie one tworzą charakterystyczne "rękawice", które są szczególnie okazałe u samców. Zielonkawobrązowy pancerz ma kształt zbliżony do kwadratu i osiąga do 10 cm szerokości, choć rozłożone odnóża sprawiają, że cały osobnik wygląda znacznie okazalej.
Czym żywi się krab wełnistoręki?
Krab wełnistoręki, nazywany też krabem wełnistoszczypcym, żywi się roślinami i zwierzętami. Zjada m.in. mięczaki, szczątki roślin i martwe ryby, dzięki czemu nie jest ograniczony do jednego rodzaju pożywienia i z łatwością odnajduje dla siebie wartościowy pokarm. To właśnie resztki stanowią znaczną część jego diety, a udział pokarmu z żywych roślin i zwierząt jest bardzo ograniczony.
Zasolenie jest wyzwaniem dla kraba wełnistorękiego
Dorosły krab może spokojnie żyć przez lata w wodzie słodkiej lub słonawej. Jednak na rozród wędruje w stronę morza, bo jego planktonowe larwy potrzebują odpowiednio słonej wody, aby przejść rozwój w młodego kraba, który z kolei rozpoczyna swoją podróż w górę rzek. Dlaczego ta zależność ma ogromne znaczenie dla polskich wód? Odpowiedź jest dość prosta: zbyt niskie zasolenie rzek i jezior w Polsce uniemożliwia krabom rozród, a spotykane osobniki pochodzą z Morza Bałtyckiego i z populacji występującej na terenie Niemiec.
Popularnym i błędnym przekonaniem jest, że kraby wędrują jedynie wodnymi korytarzami. Chociaż jest to dla nich łatwiejszy i bezpieczniejszy sposób przemieszczania się, to drogą lądową mogą pokonać nawet 10 km dziennie. Dlatego kraby czasem można zauważyć daleko od np. Zalewu Szczecińskiego, a sama możliwość takiego podróżowania ułatwia krabom wędrówkę pomiędzy zbiornikami wodnymi.
Inwazyjny gatunek stanowi zagrożenie dla rodzimych raków
Chociaż krab wełnistoręki nie rozmnaża się w polskich jeziorach, to w Polsce jest klasyfikowany jako gatunek średnio inwazyjny. Podczas kopania schronień może przyspieszać erozję brzegów i uszkadzać umocnienia. Jest też nosicielem patogenu wywołującego dżumę raczą, która jest groźna dla polskich gatunków raków. Przy tym wszystkim stanowi problem dla rybaków, ponieważ może uszkadzać narzędzia połowowe i dobiera się do ryb uwięzionych w sieciach. Chociaż dorosłe osobniki znakomicie radzą sobie w polskich warunkach, to na najwcześniejszym etapie życia wymagają większego zasolenia, które odnajdują dopiero w Morzu Bałtyckim.
Źródła: ciekawe.hub.pl, gov.pl, iop.krakow.pl, medianauka.pl


